In opdracht van de Werkmaatschappij Almere Amsterdam heeft het
M55-consortium, onder leiding van Mott MacDonald, een studie
uitgevoerd naar de haalbaarheid van een metroverbinding tussen
Amsterdam Zuid en Almere Centrum via een tunnel onder het IJmeer.
De studie omvatte het vervoersconcept, het ontwerp en de business
case.

Mott MacDonald wordt ondersteund door MNO Vervat, HTM Consultancy,
Project & Proces Consultancy, EconoVision, Balancia, BACA
Architects en Zwarts & Jansma Architecten.
Aanleiding voor deze studie waren de hoge kosten van het Publiek
Referentie Alternatief (hierna “PRA”) zoals bepaald in 2009. Ook
viel de verhouding tussen maatschappelijke kosten en baten in dit
alternatief ongunstig uit. Het doel van de huidige studie is om
“een substantiële verbetering van de maatschappelijke effecten en
een aanzienlijke vermindering van het budgettaire beslag” te
bewerkstelligen. De M55-IJmeerlijn is een tunneloplossing onder het
IJmeer en bovengronds in Almere.
M55-tracé
Kenmerken van de M55-oplossing en voordelen t.o.v. de PRA vatten we
hieronder samen. De M55-lijn:
- maakt optimaal gebruik van het bestaande metronetwerk, verbindt
twee steden met elkaar én zorgt voor een betere ontsluiting van
bestaand en nieuw stedelijk gebied;
- is zeer goed in het bestaand stedelijk weefsel inpasbaar en
sluit optimaal aan bij de ruimtelijke plannen van Diemen, IJburg en
Almere;
- verhoogt de verkoopbaarheid van de nieuwe bebouwing door een
goede ontsluiting en bereikbaarheid;
- verbetert de woon- en werkkwaliteit in nieuwe gebieden door de
ondergrondse passage door IJburg en de verhoogde ligging in
Almere;
- is aanvullend, en niet concurrerend, op de bestaande
spoorverbinding over de Hollandse brug;
- vormt geen belemmering voor verdere ontwikkeling van het
NS-spoornet (programma hoogfrequent spoor, ontsluiting luchthaven
Lelystad en doortrekking Stichtselijn);
- leidt door de tunnel onder het IJmeer tot verbetering van
ecologische waarden, tot behoud van het open karakter van het
IJmeer en ontziet het Unesco erfgoed eiland Pampus;
- is ook een goede oplossing als besloten wordt om niet het
nieuwe eiland Almere IJland aan te leggen;
Hierdoor is de M55-lijn de katalysator van de 3-voudige
schaalsprong:
- Schaalsprong Almere
- Verbetering OV tussen Schiphol, Amsterdam, Almere;
- Verbetering ecologische kwaliteit Markermeer en IJmeer.
Toekomstig Almere Pampus
Business Case en risicoprofiel
De totale investeringskosten voor de M55-IJmeerlijn in de vorm van
een tunnel zijn geraamd op
€ 2,9 miljard (incl. BTW en extra toeslagen). Dat is € 1,3 resp. €
1,6 miljard goedkoper dan het Referentie-alternatief uit 2009, dat
uitging van een 30 m hoge brug over het IJmeer. Door slim gebruik
te maken van bestaande metro-infrastructuur kan er fors worden
bespaard en een aantrekkelijk voorstel worden gepresenteerd.
De M55-IJmeerlijn kent een laag risicoprofiel door:
- Fasering en flexibiliteit: de M55-IJmeerlijn kan
gefaseerd worden aangelegd, waarbij in de eerste fase de lijn wordt
aangelegd tot aan IJburg 2. In de volgende fase wordt de lijn
doorgetrokken onder het IJmeer naar Almere.
- Onafhankelijkheid: de aanleg is onafhankelijk van andere
projecten zoals de aanleg van IJland, de Noord/Zuidlijn en de
uitbreiding en aanpassingen van het hoofdspoornet.
- Hoge maatschappelijke aanvaardbaarheid: door optimale
aansluiting op bestaande ruimtelijke plannen en de geringe visuele
en geluidsimpact.
Maatschappelijke effecten
Een kosteneffectiviteitsanalyse uitgevoerd door de WAA concludeert
dat de M55-oplossing een verbetering t.a.v. het Referentie
alternatief laat zien van ruim € 2,6 miljard door veel lagere
investeringskosten, een sterk verbeterde OV exploitatie, een hogere
vervoerswaarde en een sterk verbeterde grondexploitatie.
Een volledige maatschappelijke kosten-batenanalyse (MKBA) is in
deze fase nog niet uitgevoerd. Deze zal naar alle
waarschijnlijkheid een nog veel hogere score opleveren dan het
Referentie-alternatief uit 2009, omdat de M55-IJmeerlijn zeer
gunstig scoort op vele maatschappelijke effecten, zoals
milieu-effecten, cultuurhistorische effecten, ruimtelijke
inpassingseffecten en flexibiliteit door fasering.
Impressie station Pampus-Centrum
Voor meer informatie zie
www.m55.nl›.
Download het
persbericht of de
publieksversie van het
eindrapport